يحيى دولت آبادى
428
حيات يحيى ( فارسى )
و بافزودن مبلغى بر حق ايران كه در مقابل آنچه ميبرد چيزى شمرده نميشود و باضافه كردن مدت سى سال كه از پيش تقاضا كرده بودند كار تمام شد و بعلاوه از مجلس شوراى كنونى هم با اظهار شعف بسيار گذشت و از اين هم بالاتر آنكه چون بعد از صورت اعتراضى كه از طرف انگليسيان بجاى آمد قضيه در صورتى كه هيچ مربوط بجامعه ملل نبود به آنجا رجوع شد و ميرزا على اكبر خان داور وزير عدليه از طرف دولت بژنو رفته در جامعه موضوع طرح شد و قرار دادند مدتى وقت داده شود كه دولت ايران و كمپانى دارسى باهم كنار بيايند به اين ترتيب سجل امتياز مزبور در جامعه ملل هم مهر شد . ديگر از كارهاى عمدهء اين ايام گرفتارى و حبس و مرگ عبد الحسين تيمور تاش وزير دربار پهلوى است شاه پهلوى بعد از اتمام كار امتياز نفت جنوب تيمور تاش وزير دربار را در قصر قجر كه محبس عمومى است حبس به ظاهر بعنوان رشوهخوارى محاكمهئى هم از او در عدليه شد و محكوم گشته مدت حبس و وى به طول انجاميد تا كميسر خارجه دولت شوروى بتهران آمده در خانهء جعفر قليخان سردار اسعد بختيارى كه وزير جنگ است او را منزل دادند و به ظاهر مورد احترام گشت ميهماندار او سردار اسعد بشاه تقرب داشت و با تيمور تاش رفيق بود شنيده شد كه كميسر خارجه روس بلشويك از شاه تقاضا كرد تيمور تاش را در محبس ملاقات كند بديهى است قبول و رد اين تقاضا هردو محذور داشت خاصه كه تيمور تاش زبان روسى ميدانست و ممكن بود در آن ملاقات كسى كه روسى بداند حاضر نباشد كه معلوم شود مذاكرات چه بوده است اما مرگ ناگهانى تيمور تاش در محبس در همان روز اين محذور را بر طرف كرد و اينكه كميسر خارجه روس ميهمان دولت بچه مناسبت خواست شخص مقصر محبوسى را ملاقات نمايد گرچه به صورت ظاهر بمناسبت روابط ظاهرى بود كه تيمور تاش بر حسب وظيفه خود چنان كه از پيش نوشته شده است با روسها داشت براى قانع و ساكت نگاهداشتن آنها اما در حقيقت بصرافت طبع خود اين تقاضا را كرده بود و يا آنكه دوستان تيمور تاش او را واداشته بودند به اين تقاضا كه بعد از ملاقات بتواند بهانه بدست داشته باشد و نزد پادشاه از وى شفاعت كند بر نگارنده پوشيده است بهرصورت تيمور تاش از ميان رفت